Özel 100. Yıl Hastanesi olarak Ankara’da çok branşlı sağlık hizmeti, deneyimli hekim kadromuz ve hasta odaklı yaklaşımımızla sağlığınız için buradayız.
Özel Yüzüncü Yıl Hastanesi Genel Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Nail Ersöz, Safra Kesesi Taşları ve Ameliyatları hakkında bilgilendiriyor.
SAFRA KESESİ TAŞLARI VE AMELİYATLARI
Safra kesesi, karaciğerden salgılanan safranın depolanıp ihtiyaç anında salınmasını sağlayan bir organdır. Karaciğerin alt kısmında yerleşiktir ve 200-250 cc’ye kadar hacmi genişleyebilir. Safra kesesinin ince ve zayıf bir kas tabakası mevcuttur. Görevi: safrayı depolamaktır.
Yemek sırasında yenilen yağlı gıdalar, mide asidi, peptonlar, yumurta sarısı gibi maddeler, onikiparmak barsağı mukozasından kolesistokinin salınımını artırarak safra kesesinin kasılmasını ve içindeki safranın oniki parmak barsağına boşaltılmasını sağlar. Bu faaliyet, sindirim için gerekli olan yeterli safranın barsakta bulunmasını sağlar.
Safra Kesesi İltihapları
Genellikle safra kesesinde taş ortaya çıktığında görülür.
Taş olmaksızın da safra kesesi iltihapları görülebilir.
Taş olmaksızın safra kesesi iltihapları diabet (şeker hastalığı) ve kalp-akciğer hastalarında daha sıktır.
Daha çok 40 yaşını geçmiş, şişman ve çok doğum yapmış kadınlarda gözlenir.
En sık neden: safra kesesi ağzının tıkanmasıdır. Bu tıkanma genellikle safra taşı sebebiyle olur.
Diğer tıkanma sebepleri:
Mide ülserleri
Lenf bezi büyümeleri
Tümörler
Belirtiler
Karnın sağ üstünde şiddetli ve devamlı ağrı
Ağrı bazı hastalarda sırta, iki kürek kemiği arasına vurabilir
Ağrı, yağlı gıda alımı sonrası veya uzun açlıktan sonra yenen yemek sonrası ortaya çıkabilir
Bulantı, kusma, yüksek ateş eşlik edebilir
Safra kesesindeki taşın safra yoluna düştüğü durumlarda:
Gözlerde sararma
Ciltte sarılık ve kaşıntı
Bu bulgular daha çok küçük taş ve kum durumlarında görülür. Bazı hastalarda pankreas iltihabına da neden olup, hayatı tehdit edebilir.
Teşhis
Doktor muayenesi öncelikli yöntemdir.
Elle muayene yeterli görülmezse, laboratuvar analizleri ve klinik tahliller yapılır.
Safra kesesi ve safra yollarının değerlendirilmesinde radyolojik olarak batın ultrasonografisi temel tanı yöntemidir.
Safra yollarına düşen taşlarla ilgili MRCP ve ERCP işlemleri gerekebilir.
Tedavi
Safra kesesi iltihapları ve taşlarında tedavi safra kesesinin alınmasıdır.
Zamanlama, hastanın klinik durumuna göre değişir:
Şikayet başladığında ilk 72 saat (3 gün) içinde safra kesesi alınması tavsiye edilir.
Gecikmiş hastalarda tıbbi tedavi sonrası nekahat dönemi sonrasında ameliyat önerilir.
Ameliyat türleri:
Kolesistektomi: Safra kesesinin ameliyatla alınması
Laparoskopik (kapalı) ameliyat: Tercih edilir
Açık ameliyat: İltihaplar, anatomik farklılıklar veya önceki cerrahiler nedeniyle gerekebilir
Laparoskopik yöntem: 3–4 delikten girilen aletlerle safra kesesi batın dışına alınır. Açık yöntem: Sağ üst kadranda kaburgalara paralel bir kesi yapılması gerekebilir.
