Özel 100. Yıl Hastanesi olarak Ankara’da çok branşlı sağlık hizmeti, deneyimli hekim kadromuz ve hasta odaklı yaklaşımımızla sağlığınız için buradayız.
Korona Virüsü Aşıları Hakkında Önemli Sorulara Uzmanından Cevaplar
Doç. Dr. Emin Maden Yazdı
1) Kimler Aşı Olmalıdır?
Enfeksiyonu geçirmemiş 18 yaş üstü tüm bireyler ve enfeksiyonu geçirmiş fakat antikoru negatif bireyler aşı olabilir. Hiçbir aşı çalışmasına 18 yaş altı grup dâhil edilmemiştir. Bu grupla ilgili klinik çalışma yoktur. Bilim Kurulu'nun onay vermesi durumunda 18 yaşın altı gruba aşı yapılabilecektir.
2) Kanser hastaları ve kanser tedavisi görenler veya bağışıklığı düşük kişiler aşı olabilir mi?
Bu kişiler aşı olabilir ama bu grup kişilerde aşının etkinliğini gösteren araştırma yoktur. Aşı etkisi düşük olabilir.
3) Altmış beş yaş üstü kişilerde aşı etkinliği düşük müdür?
Hiçbir aşı çalışmasına 65 yaş üstü kişiler dâhil edilmemiştir. Bu yaş grubunda aşı etkinliği konusunda bilgi yoktur. Genel olarak bu yaş grubunda aşı yan etkisi daha yüksek değildir.
4) Aşının yan etkileri var mıdır?
En sık yan etki aşı bölgesinde ağrı ve hassasiyet, kırgınlık ve alerjik reaksiyondur. Bu yan etkilerin sıklığı düşüktür ve nadiren görülür.
5) Aşı kaç kez yapılmalıdır?
Aşı tipine göre sayısı değişebilir. Genel kurala göre, 2 veya 3 hafta ara ile iki doz aşı yapılır. Etki süresi ve daha sonra ne sıklıkla tekrarlanacağına dair araştırma sonuçları henüz ortaya konmamıştır.
6) Aşının koruyucu etkisi ne zaman başlar?
Aşının koruyucu etkisi, ilk aşı yapıldıktan 10-14 gün sonra başlar. Ancak etkin koruyuculuğun 2. doz aşıdan 3-4 hafta sonra ortaya çıkması beklenmektedir.
7) Aşı olanlar, önlemler konusunda nasıl davranmalıdır?
Aşı olanlarda antikor cevabı zaman almaktadır. Aşının her bireyde koruyuculuğu kesin değildir. Aşı olan kişi bağışıklık kazansa dahi taşıyıcı olarak başkalarına hastalığı bulaştırabilir. Bu nedenle tedbirlerin uygulanmaya devam edilmesi gereklidir.
8) Aşı olmadan önce antikor testi yaptırmak gerekli midir? Faydaları nelerdir?
Korona virüsü enfeksiyonu geçirenler, antikor baktırmalı ve antikorları negatif ise aşı yaptırmalıdır.
Korona virüsü enfeksiyonu belirtileri yaşamayan ama yakın temaslı kişiler de semptomsuz korona virüsü enfeksiyonu geçirmiş ve antikor oluşturmuş olabilir. Bu kişilerin de antikor testi yaptırması gerekir. Antikor pozitif ise doğal bağışıklanma gerçekleşmiştir ve aşı olmalarına antikor pozitif olduğu sürece gerek yoktur.
9) Çocuk düşünenler, hamileler aşı yaptırabilir mi?
Çocuk düşünenler, emziren anneler aşı yaptırabilir. Hamile kadınlar aşı yan etkisine dair araştırma yoktur. Riskli gruptaki hamileler aşı olabilir.
10) Aşı mutasyonlu virüslerde etkili midir?
Aşıların mutasyonlu korona virüslere karşı etkisi konusunda yeterli çalışma yoktur. Ancak aşı üreten şirketlerin aşılarının mutasyonlu virüslere de etkili olduğuna dair açıklamaları söz konusudur.
Aşı geliştirildikten sonra mutasyonlu virüslere göre aşı üzerinde yeni değişiklikler yapmak çok daha kolaydır ve kısa süre içinde dağıtımı yapılabilir.
11) Aşı olup bağışıklık kazananlar, hastalığı başkalarına bulaştırabilir mi?
Aşının koruyuculuğu herkeste aynı düzeyde değildir. Bazı kişilerde aşı koruyucu olmayabilir. Bazı kişilerde ise ağır hastalık seyrinden koruyacak düzeyde gerçekleşebilir.
Bu nedenle aşı olanlar virüs taşıyabilir ve başkasına bulaştırabilir. Önlemlere dikkat etmeye devam edilmelidir.
12) Aşıya bağlı korona virüsü enfeksiyonu gelişir mi?
Hayır, aşılarda canlı virüs olmadığından, virüsler çoğalarak enfeksiyona neden olmaz.
